Bilgiseller / Risk analizi yöntemleri
Bow-tie’da koruyucu eylemin yan etkileri: bir tehlikeyi azaltırken diğerini büyütmek
Başarılı ayırma eylemini ikinci tehlikeye kadar izleyin, artık enerji ve yardımcı hizmet durumlarını koruyun; işletme talimatı değiştirmeden sınırlı bir örneği hesaplayın.
Bu sayfada
Koruyucu eylem tanımlı işlevini yerine getirirken başka sistemi tehlikeli durumda bırakabilir. Her başarılı bariyer yolunu “güvenli” diye bitiren bow-tie bu etkileşimi gizleyebilir. Bu özgün elektriksel ayırma örneği ilk koruyucu eylemin başarısızlığını, aynı eylem başarılı olduğunda ortaya çıkan ısıl tehlikeden ayırır.
Başarıyı ilk işleve göre tanımlayın
Enerjili ekipman paketini ve normal duruş sonrası soğutmasını besleyen varsayımsal elektrik besleyicisi düşünün. Gerçek bir elektrik arızası besleyiciyi ayırma talebi yaratır. Başarı, tanımlı besleyicinin enerjisiz bırakılması ve modellenen elektrik arızası ilerlemesinin durmasıdır. Her depolanmış enerji kaynağının kaybolduğu veya bağımlı her tüketicinin desteklenmeye devam ettiği anlamına gelmez. Başarı ölçütü adlandırılan işleve aittir.
Adlandırılmış ekipman hasarı son durumlarını öğretici 20 min görev boyunca değerlendirin. Sayısal örnek gerçek tesisi, koruma ayarını veya müdahale sırasını anlatmaz. Amaç işlev tanımının tamlığını sınamaktır. Koruyucu eylemin doğrulanmış başarı ölçütü ile daha geniş sürecin genel kabul edilebilir durumu, ilişkili fakat farklı mühendislik sorularıdır. Yerel başarı tüm sistemin durumunu tek başına belirlemez.
Başarılı eylemi sonraki tehlikeye kadar izleyin
Besleyicinin ayrılması başarılı olduğunda onun beslediği normal soğutma, amaçlanan eylemin doğrudan sonucu olarak kaybolur. Pakette önemli artık ısı varsa soğutma kaybı ısıl durumu zorlayabilir. İlgili tehlike depolanmış ısıl enerjidir; ikincil üst olay yeterli artık ısı yönetiminin kaybıdır. Ortaya çıkan ekipman hasarı sonraki sonuçtur; ayırma başarısızlığının tanımı değildir. Nedensel aşamalar ayrı tutulmalıdır.
HSE’nin kontrol sistemleri kılavuzu, güvenli durumun korunmasının soğutma dâhil süren etkin hizmetler gerektirebileceğini belirtir. Bu örnekte ayrıca tanımlanmış ısıl destek işlevi ayırma sonrası durumu ele alır. Kaynağı, kapasitesi ve görevi normal işletme kullanılabilirliğinden varsayılmamalı; ayırmadan sonra gerçekten var olan düzende değerlendirilmelidir. Aynı cihazın normal durumdaki varlığı, değişen destek koşullarındaki işlevini kanıtlamaz.
Yan etkileri bozulmadan ve yanlış talepten ayırın
Bozulmuş ayırma bariyeri açmayabilir, çok yavaş davranabilir veya istenmeyen enerjili yol bırakabilir. Buradaki yan etki dalı ancak ilk işlev başarıyla yerine geldikten sonra başlar. Soğutma kaybını ilk bariyerin bozulması diye yeniden adlandırmak nedensel ayrımı bulanıklaştırır ve tam belirtildiği gibi çalışan eylemin yanıltıcı biçimde “onarılmasına” yöneltebilir. Sorun işlevler arası sonuçta olabilir.
Gereksiz açma başka durumdur: talebi haklı çıkaran başlatıcı koşul olmadan eylem gerçekleşir. Bu örnek yalnız gerçek arızaları içerir ve gereksiz açma duruş süresi hesaplamaz. Analiz, gerekçeli başarılı eylemin bağlantılı hizmetlere ve artık enerjiye ne yaptığını sorar. Yanlış talepler ayrı işletme durumu modeli gerektirebilir; olasılıkları bu modele sessizce eklenmez. Her talep ailesi kendi koşullarıyla değerlendirilmelidir.
Koşullu sayısal varsayımları belirtin
Bu özgün modelde gerçek arıza koşulunda ayırma başarı olasılığı 0,96 olsun. Başarısızsa birincil elektriksel hasar olasılığı 0,50 olsun. Başarılı ayırma koşulunda paket 0,30 olasılıkla ısının önemli olduğu durumdadır. Hem başarı hem sıcak durum koşulunda ısıl destek 0,25 olasılıkla başarısız olur ve adlandırılmış ikincil hasar gerçekleşir. Bu koşullar çarpımla birlikte taşınmalıdır.
Katsayılar genel bariyer kredisi veya ölçülmüş ekipman başarımı değil, koşullu girdilerdir. Özellikle sıcak durum oranı başarılı ayırmalı taleplere; destek başarısızlığı olasılığı ayırma sonrası sıcak duruma aittir. Dal çarpımları olasılığın zincir kuralını kullanır; arıza şiddeti, işletme durumu ve koruma başarımı arasında koşulsuz bağımsızlık gerektirmez. Koşulları atıp sayıları bağımsız bileşen oranları gibi yorumlamak hesabın anlamını değiştirir.
Birbirini dışlayan son durumları sayın
Birincil hasar dalının kütlesi 0,04 × 0,50 = 0,020’dir. Başarılı ayırmanın ardından sıcak durum ve başarısız ısıl desteğin kütlesi 0,96 × 0,30 × 0,25 = 0,072’dir. Model başarılı veya hasarsız sonuçları sessizce kaybetmesin diye diğer dalları da koruyun. Yalnız hasarlı dalları çizmek toplam olasılığın denetlenmesini zorlaştırabilir.
| Özgün son dal | Koşullu çarpım | Olasılık |
|---|---|---|
| Ayırma başarısız; birincil hasar | 0,04 × 0,50 | 0,020 |
| Ayırma başarısız; tanımlı hasar yok | 0,04 × 0,50 | 0,020 |
| Ayırma başarılı; sıcak durum yok | 0,96 × 0,70 | 0,672 |
| Başarılı; sıcak; ısıl destek başarılı | 0,96 × 0,30 × 0,75 | 0,216 |
| Başarılı; sıcak; ısıl destek başarısız | 0,96 × 0,30 × 0,25 | 0,072 |
Beş son dal kütlesi 1’e toplanır. Birincil ve ikincil hasar bu öğretici kurgu gereği ayrıktır; herhangi bir adlandırılmış hasar olasılığı 0,020 + 0,072 = 0,092 olur. Adlandırılmış hasar olmaması 0,908 olasılıktadır. Daha tam modelde elektriksel ve ısıl hasar örtüşebilir veya başarısız ayırmadan sonra da gelişebilir; birleşim hesaplanmadan önce bu yollar açık durumlar gerektirir.
İşlev başarısını zararsız sonuçtan ayrı tutun
Ayırma işlevi modellenen taleplerin 0,96’sında başarılıdır; buna karşın tüm taleplerin 0,072’si bu başarı dalında ikincil ısıl hasarla biter. Her başarılı ayırmayı zararsız son duruma atanmış sayan özet yalnız 0,020 birincil hasar olasılığını korur. Bu, ilk işlevin başarı olasılığı hakkındaki aritmetik anlaşmazlık değil, model eksikliğidir. Eksik yol eklenmeden sayı doğru soruyu yanıtlamaz.
CAA’nın bow-tie kılavuzu, kontrol ilişkileri ve bağımlılıklarının kutu sayısından daha önemli olduğunu açıklar. Ayırma ve soğutma desteği etiketli iki kutu uyumlu çalışmayı kanıtlamaz. Model ikinci hizmetin ilk eylemden sonra kalıp kalmadığını, o durumda talep edilip edilmediğini ve eylem sonrası başarımını hangi koşulların belirlediğini göstermelidir. İsim benzerliği veya çizimdeki yakınlık bu arayüzü doğrulamaz.
Sıklıkları yollar tanımlandıktan sonra bağlayın
Aynı ekipman ve maruziyet temeli için işletme yılı başına 0,02 gerçek arıza sıklığı varsayın. Birincil hasar sıklığı işletme yılı başına 0,0004’tür. İkincil hasar sıklığı işletme yılı başına 0,00144’tür. Ayrık birleşimleri işletme yılı başına 0,00184 olur. Bu değerler yalnız tanımlı başlatıcı aileye ve görev son durumlarına uygulanır; tüm sistem riskini kapsamaz.
Bunlar yılda en az bir oluşma olasılığı değil, olay sıklıklarıdır ve sonuçları değerlemez. Elektriksel hasar olayı ile ısıl hasar olayı bu dar birleşimde birer kez sayılsa da farklı şiddetlerde olabilir. Önerilen değişikliği değerlendirirken ayrı son durum sıklıklarını koruyun; tek sayı bir tehlikenin diğerini kabul edilebilir biçimde telafi ettiğini gösteremez. Sonuç türlerinin farkı görünür kalmalıdır.
Korumayı zayıflatmadan uyumlu durum alternatifini değerlendirin
Sınırlı karşılaştırmada ayırma, sıcak durum ve başlatıcı varsayımlarını sabit tutun; aynı ayırma sonrası sıcak durumda ısıl destek başarısızlığını 0,05 varsayın. İkincil hasar 0,96 × 0,30 × 0,05 = 0,0144 olur. Herhangi bir adlandırılmış hasar 0,0344 ve sıklığı işletme yılı başına 0,000688 olur. Bunlar önerilen modelin koşullu sonuçlarıdır; mevcut cihazın bunları sağladığının kanıtı değildir.
Kanıt sorusu, tam artık ısı işlevinin kendi destekleri ve maruziyeti dâhil amaçlanan ayırma eyleminden sonra bu başarımı sağlayıp sağlayamadığıdır. Karşılaştırma ilk korumayı geciktirme, baypas etme veya zayıflatma gerekçesi vermez. Gerçek değişiklik her iki tehlike yolunun bütünleşik mühendislik değerlendirmesini ve uygulanabilir yetkilendirme ile doğrulama sürecini gerektirir. Sayısal yarar, uygulanabilir işlev gösteriminin yerine geçmez.
Yeni riskleri ve ilgili tüm işletme durumlarını inceleyin
HSE’nin iyi kontrol uygulaması açıklaması, kontrollerin başka riskler yaratabileceğini belirtir. Bu durumda eylem öncesi enerji durumunu, kaldırılan hizmetleri, kalan ısı uzaklaştırma yollarını ve son durum ufkunu belirleyin. Normal işletme, yakın zamanda duruş ve bakımın farklı artık enerji toplulukları oluşturup oluşturmadığını, bunları ortalama sıcak durum oranında birleştirmeden önce kontrol edin. Ortalama yanlış topluluğu gizlememelidir.
Isıl destek düzeni ortak besleme, ortak kontrol, kullanılamayan erişim veya gerekli insan eylemi üzerinden yeni bağımlılıklar yaratabilir. Başarılı çalışması bile farklı salım hedefi gibi başka sonuç yolu doğurabilir; bunun kendi incelemesi gerekir. Amaç her arayüzde inandırıcı fiziksel etkileri izlemektir; bir bariyer daha eklemenin olası her yolu kapattığını varsaymak değildir. İnceleme kapsamı gerçek mekanizmaya bağlı kalmalıdır.
İki işlevli gerekçeyi denetlenebilir biçimde kaydedin
Yararlı kayıt başlatıcı arızayı, ilk eylemin başarı ölçütünü, kesin eylem sonrası yardımcı hizmet durumunu, artık enerji koşulunu, ikinci işlevi ve son durumları adlandırır. Her arayüzün doğrulanmasına sorumluluk atayın. Besleyicinin açıldığını kanıtlayan test ayırma için değerlidir; ancak depolanmış ısıl enerjinin yönetilmeye devam ettiğini tek başına göstermez. Her kanıtın hangi işlevi desteklediği açık olmalıdır.
Örneğin temel sonucu, tek tehlikeye odaklanan bir özetin atlayabileceği açık başarılı eylem dalıdır. Sayılar varsayımsal, yol kapsamı sınırlı kalır. Yararlı analitik sonuç başarıyı yerel tanımlayıp yarattığı daha geniş durumu denetlemektir. Koruyucu eylem genel güvenlik gerekçesindeki yerini evrensel “güvenli” etiketinden değil, uyumlu işlevler ve doğrulanmış arayüzlerden kazanır. Başarıdan sonraki fiziksel durumu izlemek analizin zorunlu parçasıdır.